แมวขนร่วงเป็นหย่อม หรือเห็นผิวหนังเป็นจุด ๆ ไม่ใช่การผลัดขนตามปกติที่ควรเฝ้าดูอย่างเดียว สาเหตุพบบ่อยมีตั้งแต่หมัด ไร เชื้อรา การติดเชื้อ ภูมิแพ้ ไปจนถึงการเลียขนมากจากความคัน ความเจ็บปวด หรือความเครียด ควรพาไปตรวจ โดยเฉพาะเมื่อมีคัน แดง สะเก็ด แผล หรือรอยโรคลาม
ขนร่วงเป็นหย่อมต่างจากผลัดขนอย่างไร
การผลัดขนทั่วไปมักร่วงกระจายแต่ยังมีขนคลุมผิว ส่วนขนร่วงเป็นหย่อมจะเห็นบริเวณขนบางหรือจุดโล้นชัด อาจมีขนหัก ผิวแดง ขุย สะเก็ด หรือตุ่มร่วมด้วย หากเป็นการร่วงกระจายทั่วตัวโดยไม่มีจุดโล้น อ่านภาพรวมที่ แมวขนร่วงเยอะ เกิดจากอะไร
สาเหตุที่ต้องแยก
หมัด ไร และปรสิตผิวหนัง
การกัดและอาการแพ้น้ำลายหมัดทำให้แมวคัน เลีย หรือกัดขนจนหลุดได้ แมวบางตัวเลียขนจนเจ้าของแทบไม่เห็นตัวหมัด การตรวจอาจใช้หวีหมัดหรือการขูดผิวหนังตามชนิดปรสิตที่สงสัย
เชื้อราและการติดเชื้อ
เชื้อราอาจทำให้ขนเปราะหรือหักร่วมกับขุยและสะเก็ด และแพร่ระหว่างสัตว์กับคนได้ แต่รอยวงไม่ได้หมายความว่าเป็นเชื้อราเสมอไป จึงควรตรวจยืนยัน ดูข้อมูลเพิ่มเติมที่ แมวเป็นเชื้อรา: อาการและการตรวจ
ภูมิแพ้และผิวหนังอักเสบ
ภูมิแพ้จากหมัด อาหาร หรือสิ่งแวดล้อมอาจทำให้คันและอักเสบ รูปแบบขนร่วงเพียงอย่างเดียวไม่สามารถระบุชนิดภูมิแพ้ได้ การทดลองอาหารหรือการรักษาควรอยู่ภายใต้แผนของสัตวแพทย์
การเลียหรือกัดขนมาก
ความคันและความเจ็บปวดเป็นสาเหตุสำคัญที่ต้องตัดออกก่อน ความเครียดก็ทำให้เลียซ้ำได้ แต่ไม่ควรสรุปว่าเป็นปัญหาพฤติกรรมจนกว่าจะตรวจสาเหตุทางกาย ดูวิธีสังเกตเพิ่มเติมที่ แมวเลียขนบ่อย
ตำแหน่งและอาการที่ควรจด
- เป็นจุดเดียว หลายจุด หรือเหมือนกันทั้งสองข้าง
- ขนหลุดจากรากหรือหักสั้น และบริเวณนั้นคันหรือเจ็บหรือไม่
- มีผิวแดง ขุย สะเก็ด ตุ่ม แผล ของเหลว หรือกลิ่นหรือไม่
- เริ่มเมื่อไร ลามเร็วเพียงใด และเกิดหลังเปลี่ยนอาหาร ยา ผลิตภัณฑ์ หรือสภาพแวดล้อมหรือไม่
- คนหรือสัตว์ตัวอื่นมีรอยโรคผิวหนังร่วมด้วยหรือไม่
สัตวแพทย์อาจตรวจอะไร
สัตวแพทย์จะตรวจผิวหนังพร้อมสุขภาพโดยรวม และอาจใช้หวีหมัด ขูดผิวหนัง ตรวจเซลล์จากผิวหรือของเหลว ตรวจเชื้อรา/เพาะเชื้อ ตรวจเลือด หรือเก็บชิ้นเนื้อตามอาการ การรักษาจึงอาจเป็นการควบคุมปรสิต รักษาการติดเชื้อ ควบคุมภูมิแพ้ หรือจัดการโรคอื่น ไม่ควรใช้ยาทาหรือยากินโดยเดาสาเหตุเอง
ควรไปพบสัตวแพทย์เร็วเมื่อมีอาการใด
- รอยโล้นลามเร็ว คันมาก เกาจนเลือดออก หรือมีแผลติดเชื้อ
- มีหนอง ของเหลว กลิ่นผิดปกติ บวม เจ็บ หรือผิวเปลี่ยนสีชัด
- ซึม เบื่ออาหาร น้ำหนักลด หรือมีอาการป่วยอื่นร่วมด้วย
- เป็นลูกแมว แมวสูงวัย หรือแมวที่มีโรคประจำตัว
- สงสัยเชื้อรา หรือคนและสัตว์ตัวอื่นเริ่มมีรอยโรค
ระหว่างรอตรวจควรทำอย่างไร
ถ่ายภาพติดตามขนาด ป้องกันไม่ให้เลียหรือเกาจนเกิดแผลตามคำแนะนำคลินิก แยกอุปกรณ์หวีและที่นอนหากสงสัยโรคติดต่อ และล้างมือหลังสัมผัสบริเวณผิดปกติ หลีกเลี่ยงยาคน น้ำมันหอมระเหย และผลิตภัณฑ์กำจัดหมัดที่ไม่ได้ระบุว่าใช้กับแมว
แหล่งข้อมูล
- Merck Veterinary Manual: Hair Loss (Alopecia) in Cats
- VCA Animal Hospitals: Focal hair loss in kittens
บทความนี้ให้ข้อมูลทั่วไป ไม่ทดแทนการตรวจ วินิจฉัย หรือรักษาโดยสัตวแพทย์
